Madde 16 –(Değişik: 26/5/2004 – 5177/10 md.)
(Değişik fıkra: 4/2/2015 – 6592/11 md.) II. Grup (b) bendi ve IV. Grup madenler
dışındaki ruhsatlar ihale ile verilir. I. Grup, II. Grup (a) ve (c) bendi madenler için doğrudan
Bu madde başlığı “İhbar ve buluculuk hakkı:” iken, 26/5/2004 tarihli ve 5177 sayılı Kanunun 9
uncu maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir.
Bu madde başlığı “İlk müracaat arama ruhsatı:” iken, 26/5/2004 tarihli ve 5177 sayılı Kanunun 10
uncu maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir.
işletme ruhsatı verilir. II. Grup (b) bendi, III. Grup, IV. Grup madenler (…), V. Grup madenler
arama ruhsatı ile aranır. II. Grup (b) bendi ve IV. Grup madenler için yapılan müracaatların
işletme ruhsat taban bedeli ödenerek yapılması zorunlu olup müracaatlarda öncelik hakkı esastır.
I. Grup (a) bendi madenler için alanlar il özel idarelerince ihale edilerek işletme
ruhsatı verilir. İhale edilecek alanlar Genel Müdürlüğün uygun görüşü alınarak belirlenir. Bu
madenlerin ihale bedeli büyükşehir belediyesi dışındaki illerde il özel idarelerinin hesabına
yatırılır. Özel mülkiyete tâbi alanlar ihale edilemez. Mülkiyet sahibinin kendi mülkiyeti
üzerinde ruhsat talep etmesi halinde bir bedel alınmaz. (Ek cümle: 10/6/2010-5995/9 md.)
Bu madenler için, özel mülkiyete tabi alanlarda mülk sahibinin izninin alınması halinde
büyükşehir belediyesi olan illerde valiliklerce, diğer illerde İl Özel İdaresi tarafından
belirlenen muhammen bedelin yatırılmasını müteakip üçüncü şahıslara da ruhsat verilir. I.
Grup (a) bendi maden ruhsatlarının alanları 10 hektarı geçemez.
(Değişik fıkra: 4/2/2015 – 6592/11 md.) Denizlerdeki kum ve çakıl, SiO2 oranına
bakılmaksızın I. Grup (a) bendi maden sayılır ve bu alanlarda 20 hektara kadar ruhsat verilir.
I. Grup (a) bendi madenlerin ihale edilmesi, ruhsatlandırılması, işletilmesi, işletmelerin
denetlenmesi ile ilgili usul ve esaslar Genel Müdürlükçe hazırlanacak yönetmelikte belirlenir.
(Değişik fıkra: 4/2/2015 – 6592/11 md.) I. Grup (b) bendi madenlerde 50 hektarı, II.
Grup (a) ve (c) bendi madenlerde 100 hektarı geçmeyecek şekilde doğrudan işletme ruhsatı;
II. Grup (b) bendi madenlerde 100 hektarı, III. Grup madenlerde 500 hektarı, IV. Grup
madenlerde 2.000 hektarı geçmeyecek şekilde ve tamamı denizlerde verilen III. ve IV. Grup
madenlerde 50.000 hektarı geçmeyecek şekilde arama ruhsatı düzenlenir. V. Grup madenlerde
1.000 hektarı geçmeyecek şekilde arama ruhsatı düzenlenir.
(Değişik fıkra: 4/2/2015 – 6592/11 md.) (Değişik cümle:14/2/2019-7164/16 md.)
Ruhsatlar, sahibinin ruhsat bedellerini ödeyerek müracaatta bulunması ve birleştirmeye konu
tüm ruhsatlarının işletme izinli olması şartıyla, düzenlenme tarihi daha eski olan ruhsatta
birleştirilebilir. (Ek cümleler:14/2/2019-7164/16 md.) Diğer ruhsatlar hangi aşamada olursa
olsun birleştirilemez. Ancak kamu kurum ve kuruluşlarının ruhsatları hangi aşamada olursa
olsun birleştirilebilir. Birleştirme sonucunda ortaya çıkan alan, bu maddede belirtilen alan
sınırlamasını geçemez. Ancak işletme ruhsatı safhasında görünür maden rezervinin mücavir
ruhsat alanlarında bir bütünlük teşkil etmesi, ortak işletme yapılmasının zorunlu veya üretimin
entegre tesisi beslemeye yönelik olması hâlinde bu alan kısıtlaması aranmaz. Mevcut işletme
ruhsat alanında uygun ve yeterli yer bulunamaması hâlinde zorunlu tesis ve altyapı tesisleri
için bitişik alandaki ruhsat sahası ile safhasına bakılmaksızın ve alan sınırlaması aranmaksızın
14/2/2019 tarihli ve 7164 sayılı Kanunun 16 ncı maddesiyle bu fıkrada yer alan “III. Grup ve”
ibaresi “III. Grup,” şeklinde, “sertifikası” ibaresi “ruhsatı” şeklinde değiştirilmiş ve “arama
ruhsatı” ibaresi madde metninden çıkarılmıştır.
4/2/2015 tarihli ve 6592 sayılı Kanunun 13 üncü maddesiyle bu fıkrada yer alan “ihale bedeli”
ibaresinden sonra gelmek üzere “büyükşehir belediyesi dışındaki illerde” ibaresi ve “izninin alınması
hâlinde” ibaresinden sonra gelmek üzere “büyükşehir belediyesi olan illerde valiliklerce, diğer illerde”
ibaresi eklenmiştir.
14/2/2019 tarihli ve 7164 sayılı Kanunun 16 ncı maddesiyle bu fıkrada yer alan “Bakanlıkça”
ibaresi “Genel Müdürlükçe” şeklinde değiştirilmiştir.
14/2/2019 tarihli ve 7164 sayılı Kanunun 16 ncı maddesiyle bu fıkrada yer alan “sertifikası” ibaresi
“ruhsatı” şeklinde değiştirilmiştir.
birleştirme yapılarak işletme ruhsatı düzenlenir. I. ve II. Grup ruhsatlar, birleştirme sonucunda
alan sınırlamasını geçemez.
(Değişik fıkra: 4/2/2015 – 6592/11 md.) Ruhsat müracaatlarının hak sağlamasını
veya ihale yolu ile hak sağlanan sahaların ihâle bedelinin yatırılmasını müteakip iki ay içinde
ön inceleme raporu ile arama dönemi faaliyetlerinin yerine getirilebilmesi için gerekli olan
mali yeterliliği de içeren maden arama projesinin verilmesi, proje için gerekli toplam yatırım
tutarının yüzde beşi kadar yatırım teminatı sunulması ve ruhsat bedelinin yatırılması hâlinde
arama ruhsatı verilir. (Mülga son cümle:19/7/2025-7554/7 md.)
(Ek fıkra: 4/2/2015 – 6592/11 md.) II. Grup (b) bendi ve IV. Grup madenler için
müracaatlar, 1/25.000 ölçekli topoğrafik harita koordinatları esas alınarak tespit edilen
noktalarla sınırlandırılmış alanlar için Genel Müdürlüğe doğrudan yapılır. Talep edilen alanın
müsait olan kısmı müracaat tarihinde müracaat edene bildirilir ve iki ay içinde ön inceleme
raporu, arama dönemi faaliyetlerinin yerine getirilebilmesi için gerekli olan mali yeterliliği de
içeren maden arama projesinin verilmesi, ruhsat bedelinin yatırılması hâlinde arama ruhsatı
verilir. Ruhsat bedelinin yatırılmaması ve bu belgelerin tamamlanmaması durumunda bu
alanlar başka bir işleme gerek kalmaksızın müracaatlara açık hâle gelir. II. Grup (b) bendi ve
IV. Grup madenler için yapılan müracaatların değerlendirilmesi sonucunda hak sağlanan
alanların ayrı alanlar şeklinde oluşması durumunda, müracaat sahibinin talebi hâlinde bu
alanlardan her birine ayrı ayrı ruhsat verilir. Ruhsatı alınmayan alanlar başka bir işleme gerek
kalmaksızın müracaatlara açık hâle gelir.
(Mülga fıkra: 4/2/2015 – 6592/11 md.)
Ruhsatlar, sicile kaydedildiği tarihte yürürlüğe girer.
Bir grup için verilen ruhsat, diğer gruptaki madenler için hak sağlamaz. Ancak ruhsata
konu madenin üretilmesi için, işletme faaliyetinin zarurî neticesi olarak çıkarılan diğer grup
madenler Genel Müdürlükten izin almak sureti ile değerlendirilebilir. İşletme projesinde
belirtilen termin plânına göre belirtilen süre içinde ruhsata konu madenin ekonomik olarak
işletilmemesi halinde, üretilmiş olan diğer grup madenlerin satış bedelinin iki katı tutarında
idarî para cezası alınarak bu madenlerin üretimi için verilmiş izin iptal edilir.
IV. Grup ruhsatların alt bentleri hariç aynı grup ruhsatlar birbiri üzerine verilemez.
Kazanılmış haklar korunmak kaydı ile ayrı grup ruhsatların birbiri üzerine verilebilmesine ilişkin
usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir.
(Ek fıkra: 10/6/2010-5995/9 md.) Denizlerde alınan; Kokolit, Sapropel ve Hidrojen
Sülfür ruhsat sahipleri, arama ruhsat yürürlülük tarihinden itibaren bir yıl içerisinde Türkiye
Petrolleri Anonim Ortaklığı veya Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığına bağlı bir şirketi en az
bir yönetim kurulu üyeliği ile bir denetçi üye verme ve sermaye koyma şartı aramaksızın, en
az yüzde on hisse olmak kaydıyla şirketine ortak almak zorundadır.
19/7/2025 tarihli ve 7554 sayılı Kanunun 7 nci maddesi ile bu fıkrada yer alan “İhale yolu” ibaresi
“Ruhsat müracaatlarının hak sağlamasını veya ihale yolu” şeklinde değiştirilmiş, “projesinin
verilmesi” ibaresinden sonra gelmek üzere “, proje için gerekli toplam yatırım tutarının yüzde beşi
kadar yatırım teminatı sunulması” ibaresi eklenmiştir.
19/7/2025 tarihli ve 7554 sayılı Kanunun 7 nci maddesi ile bu fıkrada yer alan “Aynı grup
ruhsatlar” ibaresi “IV. Grup ruhsatların alt bentleri hariç aynı grup ruhsatlar” şeklinde
değiştirilmiştir.
İlgili Başkanlıklar
Maden Sahaları Daire BaşkanlığıBaşkanlık
işletme izin tamamlama süreci
ruhsat ihale tahsis süreci
İşletme ruhsatları için gerekli izinlerin tamamlanmasını düzenler. Ruhsat ve üretim süreçleriyle doğrudan ilişkilidir.
Maden ruhsatlarının ihale yoluyla verilmesini düzenler. Ruhsatlandırma süreciyle doğrudan ilişkilidir.
Mali İşler ve Finans Yönetimi Daire BaşkanlığıBaşkanlık
buluculuk hakkı
maden rezervini bulan ruhsat sahiplerine tanınan mali hakları düzenlemektedir.